Sự khởi đầu của chu kỳ tăng lãi suất từ Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) luôn đẩy thị trường chứng khoán Phố Wall vào trạng thái báo động đỏ với những đợt rung lắc dữ dội. Liệu áp lực tiền tệ này sẽ châm ngòi cho một đợt suy thoái diện rộng hay lại trở thành bệ phóng cho một cú bứt phá lịch sử? Những dữ liệu quá khứ cùng làn sóng công nghệ mới đang hé lộ câu trả lời đầy bất ngờ cho các nhà đầu tư.

Áp lực ngắn hạn và bài học từ lịch sử

Nhìn lại sáu chu kỳ thắt chặt chính sách tiền tệ gần đây nhất kể từ năm 1994, chỉ số S&P 500 cùng toàn bộ thị trường chứng khoán Mỹ thường phải trải qua giai đoạn sóng gió trong những tháng đầu tiên ngay sau khi Fed phát tín hiệu tăng lãi suất.

Tuy nhiên, giới phân tích chỉ ra rằng việc gia tăng chi phí vay vốn không đồng nghĩa với lời hồi cáo cho đà tăng trưởng của thị trường, miễn là nền kinh tế tránh được kịch bản suy thoái. Mặc dù vậy, bức tranh chung vẫn có thể đảo chiều vô cùng nhanh chóng nếu tốc độ phát triển kinh tế bắt đầu có dấu hiệu chững lại.

Ông Jeff Buchbinder, Chuyên gia Chiến lược Cổ phiếu Trưởng tại LPL Financial, nhận định rằng dù S&P 500 thường có màn thể hiện khá mờ nhạt trong thời gian ngắn sau quyết định thắt chặt đầu tiên, hiệu suất của chỉ số này sau mốc thời gian một năm lại ghi nhận sự hồi phục và cải thiện vượt trội.

Kịch bản 1997 hay 2022: Đâu là điểm tựa cho tương lai?

Minh chứng rõ nét nhất từ dữ liệu quá khứ là đợt điều chỉnh lãi suất vào tháng 3/1997. Sau quyết định đó, S&P 500 đã tạo nên một cú nhảy vọt kinh ngạc lên đến 42% chỉ trong vòng 12 tháng tiếp theo. Sự bùng nổ khác biệt này đã kéo tăng đáng kể mức tỷ suất sinh lời trung bình qua các chu kỳ được khảo sát.

Đánh giá về bối cảnh hiện tại, LPL Financial cho rằng nền kinh tế đang sở hữu nền tảng hoàn toàn khác biệt so với đợt sụt giảm năm 2022. Thay vào đó, thị trường đang mang nhiều nét tương đồng với giai đoạn cuối những năm 1990 — thời điểm đà tăng trưởng kinh tế vẫn giữ vững và một làn sóng đầu tư công nghệ mới bắt đầu nhen nhóm.

Hiện nay, sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI) đang trở thành động lực then chốt, thúc đẩy dòng vốn đầu tư mạnh mẽ từ các doanh nghiệp vào lĩnh vực công nghệ. Chính làn sóng này được kỳ vọng sẽ tạo ra "lá chắn" vững chắc, nâng đỡ định giá cổ phiếu và hóa giải phần nào sức ép từ mặt bằng lãi suất cao.

Disclaimer: Bài viết chỉ nhằm cung cấp thông tin, không phải lời khuyên đầu tư. Độc giả cần tự nghiên cứu và tuân thủ quy định pháp luật Việt Nam hiện hành trước khi đưa ra bất kỳ quyết định tài chính nào.